هدف بعدی کنونیکال تا سال ۲۰۱۴ : اوبونتو بر روی اسمارت فون ها و تلویزیون های هوشمند و تبلت ها… این تیتر خبری بود که بعد از صحبت های مارک شاتل‌ورث بنیانگزار شرکت کنونیکال و اوبونتو (همچنین از توسعه دهندگان سابق Debian) در UDS-P در خروجی سایت های خبری IT قرار گرفت. ( UDS نشست های ۶ ماهه تیم توسعه اوبونتو است که به منظور اتخاذ تصمیم های راهبردی برای نسخه آتی اوبونتو به صورت دوره ای برگزار می شود) مارک در مصاحبه ای که با وبلاگ خبری غیر رسمی اوبونتو موسوم به OMG Ubuntu داشت اعلام کرد که در برنامه ۲ سال و نیم آینده کنونیکال و تا سال ۲۰۱۴ , اوبونتو را بر روی اسمارت فون ها و تلویزیون های هوشمند و تبلت ها هم خواهیم دید.

حال بعد از گذشت حدود ۱ ماه از نشست UDS-P یکی از توسعه دهندگان اوبونتو به نام Michael Hall بر روی وبلاگ شخصی اش تصاویری از اوبونتو بر روی اسمارت فون موتورولا منتشر کرده که البته این تصاویر به صورت پیشنهادی و در حد یک ایده بوده و از وجود خارجی آن و نسخه‌ی آزمایشی خبری در دست نیست.

تصویر بالا دسکتاپ Ubuntu Unity و لانچر معروف آن را نشان می دهد که نشان از آن دارد که تیم توسعه اوبونتو قصد استفاده از آن را در گوشی های موبایل هم دارند. همچنین Indicatorها و پنل بالای صفحه هم احتمالا در نسخه موبایل اوبونتو و احتمالا تبلت هم وجود خواهد داشت.

البته باز هم می گویم که این تصاویر اصطلاحا تصاویر ذهنی توسعه دهندگان (Mockup) است که منتشر شده و ممکن است تا انتشار نسخه نهایی تغییرات زیادی در آن صورت گیرد… اگر شما هم دستی در توسعه نرم افزارهای آزاد و اوپن سورس دارید یا تمایل به همکاری با تیم توسعه اوبونتو بر روی اسمارت فون ها دارید می توانید از طریق کانال آی.آر.سی #ubuntu-phone بر روی سرور FreeNode به این تیم بپیوندید و در توسعه آن مشارکت داشته باشید…

و اینکه نظر شما چیست ؟ آیا سیستم عامل اوبونتو بر روی دستگاه های قابل حملی مثل اسمارت فون‌ها و تلویزیون های هوشمند و تبلت ها همچون نسخه دسکتاپ و سرور آن با اقبال عمومی مواجه خواهد شد ؟

با افتخار منتشر شده و اختصاصی برای سایت WinBeta

از اینکه استیو جابز مرد بزرگی در زمینه طراحی و تولید محصولات لوکس دیجیتال بود شکی نیست و این نبوغ در نوع خودش واقعا قابل ستایش است ! ولی این دلیل نمی شود که به خاطر اینکه او مرد خوبی بود یا به قول عباس او بیزنس‌من خوبی برای تولید درآمد بود و حالا به خاطر درگذشت‌ش دست از انتقادات و اعتراض به انحصار طلبی های اپل برداریم. امروز ریچارد استالمن در رابطه با مرگ استیو جابز سخنانی بر روی وبلاگ شخصی اش نوشته است که چکیده آن به شرح زیر است:

Steve Jobs, the pioneer of the computer as a jail made cool, designed to sever fools from their freedom, has died.

As Chicago Mayor Harold Washington said of the corrupt former Mayor Daley, “I’m not glad he’s dead, but I’m glad he’s gone.” Nobody deserves to have to die – not Jobs, not Mr. Bill, not even people guilty of bigger evils than theirs. But we all deserve the end of Jobs’ malign influence on people’s computing.

Unfortunately, that influence continues despite his absence. We can only hope his successors, as they attempt to carry on his legacy, will be less effective

استیو جابز، کسی که پیشگام تبدیل کامیپیوتر به یک زندان باحال بود، در گذشت. زندانی که برای محروم کردن احمق‌ها از آزادی‌هایشان طراحی شده بود.

هارولد واشنگتن، شهردار شیکاگو، درباره دالی، شهردار فاسد پیش از خود گفته بود: «خوشحال نیستم که او مرده، ولی خوشحالم که دیگر نیست». هیچکس سزاوار مرگ نیست، نه جابز و نه آقای بیل (گیتس) و نه کسانی که کارهای شیطانی‌تری از این دو انجام داده‌اند. با اینحال، همه ما سزاوار دیدن روزی که تاثیر بدخواهانه جابز بر روی رایانش مردم پایان می‌پذیرد هستیم.

بدبختانه به رغم غیبت جابز،  این تاثیر همچنان ادامه‌ خواهد یافت. تنها می‌توانیم امیدوار باشیم جانشینان او، در تلاش برای ادامه راه او، کمتر موفق باشند.

اینکه جابز باعث خیلی از تولیدات سخت افزاری و نرم افزاری اعجاب انگیزی شد شکی در آن نیست ! همین که الان من تبلتی دارم که به صورت روزانه با آن وبگردی می کنم و کتاب می خوانم و فیلم می بینم و موزیک گوش می دهم, همین که الان من روی این تبلت سیستم عامل اندرویدی دارم که قابل نصب بر روی هر تبلت یا هر گوشی موبایل هوشمندی است , همه و همه به واسطه ارائه محصولاتی مثل iPad و iPhone است که باعث شده شرکتی مثل گوگل سیستم عامل اندروید را به رقابت با اپل تولید کند و شرکت هایی مثل سامسونگ و موتورولا و ایسوس و… تبلت و گوشی های موبایلی تولید کنند که بتواند با نمونه تولیدی اپل رقابت کند و سهی در بازار برای خود داشته باشند, همین که سیستم عامل Linux basedی به نام اوبونتو وجود دارد که برای داشتن سهمی در بازار سیستم عامل ها در نسخه های جدیدتر خود ایده هایی از مک برمیدارد و آنرا کامل می کند و به صورت آزاد و اوپن سورس برای جامعه کاربری منتشر می کند, همه و همه می تواند به نوعی خدمات جابز و اپل را برای ما نمایان کند ولی این دلیلی نمی شود که جامعه کاربری نرم افزار آزاد از این باور دست بکشند که جابز و اپل یک “قفس طلایی” برای کاربران خود ایجاد کرد و هیچ موقع نخواست قبل از انتشار محصولات نرم افزاری خود حتی یک نسخه بتا منتشر کند که بازخورد و نیازهای کاربران خود را بداند! چرا که او اعتقاد داشت ما بهتر از خود کاربر می دانیم که آنها به چه چیزی نیاز دارند !

مطلب جدید دوست خوبم عباس اسماعیلی بر روی وبلاگ ذهن آزاد و مهدی فتاحی بر روی وبلاگ آزادراه بیشتر گویای این موضوع و دیکتاتوری دیجیتال اپل و جابز است. این مطالب را بخوانید و به سایرین هم پیشنهاد خواندن آنرا بدهید و بعد نسبت به عوض کردن عکس پروفایلتان در فیسبوک و توئیتر را به احترام استیو جابز تصمیم بگیرید…

پی نوشت ۱: مطلب نقل قول شده از ترجمه های مهدی فتاحی بر روی سایت آزادراه است. ممنونم مهدی

پی نوشت ۲: مواضع قبلی من را بر سر این موضوع و انحصار طلبی های اپل پیشترها اینجا نوشته ام !

سه سال پیش هم در مورد روز Debian نوشتم و دوستان لینوکسی و اللخصوص دبیان کارها هم این روز را به خوبی می شناسند. ۱۶ آگوست ۱۹۹۳ روزی بود که Ian Murdock توزیع لینوکس دبیان را که امروز عنوان بزرگترین توزیع لینوکس با کامل ترین مخارن نرم افزاری به همراه پشتیبانی بیش از ۱۰ معماری سخت افزاری را یدک می کشد , پایه گزاری کرد. پیشتر در مورد Ian Murdock و روز دبیان در این پست نوشتم. امروز Debian , پدر خیلی از توزیع های لینوکسی از جمله ubuntu و Parsix   هجده سال شد و طبق رسم هر سال این روز را جشن میگیریم و به یاد ایان مورداک و دبیان بلند می شویم و کلاه خودمان به عنوان ادای احترام از سر بر می داریم…

در هفته گذشته نشست UDS-O یا Ubuntu Developers Summit 11.10 در شهر بوداپست مجارستان برگزار شد.

UDS نشست هایی ۶ ماهه از طرف شرکت کنونیکال برای برنامه ریزی و هدف گزاری برنامه آتی اوبونتو در نسخه آینده آن است که طی این نشست مصاحبه ای ۲۰ دقیقه ای با Mark Shuttleworth مرد شماره ۱ توزیع محبوب اوبونتو انجام و بر روی کانال اوبونتو بر روی YouTube منتشر شد.

در این ویدئو مارک به ۲۰۰ میلیون کاربر اوبونتو تا سال ۲۰۱۵ و برنامه آتی شرکت کنونیکال برای انتشار اوبونتو ۱۱.۱۰ و ۱۲.۰۴ اشاره می کند. پیشنهاد می کنیم در ادامه، این مصاحبه را تماشا کنید.

اگر کاربر و یا از دنبال کنندگان توزیع های لینوکس و اوبونتو و اوپن سورس هستید می تواند برایتان جذاب باشد.

لینک مستقیم در سایت یوتیوب

پی نوشت ۱ : Mark Shuttleworth از شخصیت های محبوب من در دنیای اوپن سورس و لینوکس است… به دلایلی که بعدا خواهم کفت…

پی نوشت ۲ : این پست را هم همزمان بر روی سایت خبری وین بتا منتشر کردم

این هفته خبرهای زیادی از گوشه کنار دنیای آزاد و اوپن سورس داریم… از انتشار Qt 5 و آینده KDE تا انتشار اندروید ۳.۱ که ادعا می کند سورس بسته خواهد بود…

خبر مهم این هفته اینه که سال آینده یعنی سال ۲۰۱۲ نسخه جدید کیوت Qt 5 بعد از ۷ سال تمرکز روی Qt 4 منتشر خواهد شد. طبق گفته نوکیا و تیم توسعه Qt تا اواخر ۲۰۱۱ نسخه(های) بتا منتشر خواهد شد و نسخه نهایی برای ۲۰۱۲ آماده خواهد بود. باید دید با به روز آوری Qt چه موقع و چه زمانی KDE به Qt 5 مهاجرت خواهد کرد و آیا با انتشار Qt 5 کی‌دی‌ای هم به نسخه ۵ خودش مهاجرت می کند یا که نه ! جزئیات بیشتر را از بلاگ Qt بخوانید… اینجا

خبر بعدی انتشار آپدیت ماهانه برای کی‌دی‌ای یعنی KDE 4.6.3 بود که راستای بهبود KDE 4.6 منتشر شد و رفع باگ هایی در نرم افزارهای Kopete و Krunner و Lancelot و…. انجام گرفت که لیست تغییرات را می توانید از سایت KDE دنبال کنید…

خبر بعدی اعلامیه کنونیکال بود مبنی بر نگه داشتن فایرفاکس به عنوان مرورگر دیفالت برای نسخه بعدی اوبونتو یعنی ubuntu 11.10 . پیش تر اعلام شده بود ممکن است در نسخه بعدی کنونیکال از Chromium برای مرورگر پیشفرض اوبونتو استفاده شود.

نسخه کاندیدای انتشار از LinuxMint 11 با نام Katya منتشر شد. لینوکس مینت توزیعی محبوب بر پایه اوبونتو است که هر ۶ ماه بعد از انتشار نسخه جدید اوبونتو منتشر می شود. در این نسخه لینوکس مینت قرار بود بر خلاف پدرش که ار unity استفاده می کند ٫ از Gnome 3 برای دسکتاپ پیشفرض استفاده کند ولی تصمیم بر این گرفتند که از Gnome 2.32 استفاده کنند…

دوشنبه بعداز ظهر هم به صورت غیر منتظره ای درایور Catalyst 11.5 هم برای کارت های گرافیک AMD/ATI منتشر شد. درایورهای AMD طبق زمان بندی آخر هر ماه منتشر می شود و درایور ۱۱.۵ در حالی منتشر شد که ۲ هفته قبل ۱۱.۴ منتشر شده بود. برای اطلاع از جزئیات بیشتر این لینک را دنبال کنید و برای دانلود آن از این لینک استفاده کنید

آخرین نسخه کاندیدای انتشار کرنل لینوکس ۲.۶.۳۹ هم منتشر شد. طبق گفته ی لینوس توروالدز در میلینگ لیست کرنل لینوکس این آخرین نسخه کاندیدای انتشار برای Kernel 2.6.39 خواهد بود و هفته آینده باید منتظر انتشار نهایی آن باشیم… ولی ظاهرا هنوز مصرف بیش از اندازه انرژی روی بعضی از لپ تاپ ها حل نشده…

هفته پیش خبرهایی از خرید اسکایپ توسط مایکروسافت به گوش می رسید که این خبر روز سه شنبه تایید شد. طبق توافق طرفین مایکروسافت اسکایپ را به قیمت ۸ میلیارد دلار خریداری کرده است. به این حساب باید کم کم منتظر خروج اسکایپ از دسکتاپ های لینوکسی باشیم… مگر اینکه اتفاق غیر منتظره ای بیافتد…

نسخه ۳٫۱ از Android گوگل هم با نام بسنتی نونی یا Icecream sandwich دیروز رونمایی شد. خبر جالب اینکه گوگل اعلام کرده قصد انتشار سورس اندروید در این نسخه را ندارد و به صورت سورس بسته خواهد بود… حالا باید دید که هنوز می توان اندروید را به عنوان یک سیستم عامل اوپن سورس به حساب بیاوریم یا نه؟!

و در آخر امروز در نشست UDS اوبونتو که هر ۶ ماه به منظور تصمیم گیری ها و برنامه ریزی های نسخه آتی اوبونتو برگزار می شود توسعه دهندگان اوبونتو در بوداپست-مجارستان به این توافق رسیدند که در نسخه ubuntu 11.10 به جای استفاده از Evalution گنوم به عنوان ایمیل کلاینت از Mozilla Thunderbird استفاده کنند ولی این مشروط بر این است که بنیاد موزیلا تاندربرد را انتشار نسخه ۱۱.۱۰ با پوسته unity و دسکتاپ اوبونتو هماهنگ کنند در غیر این صورت اوبونتو به کلاینت evalution باز خواهد گشت… منبع خبر

من همیشه جز کسانی هستم که از ایده های نو حمایت می کنم. هر گونه ایده ای که تو هر زمینه ای که باعث زیر پا گذاشتن عادات قدیمی باشد را دوست داشتم و دوست دارم. دیشب Gnome 3 منتشر شد و خوشحال هستم که بالاخره گنوم هم دست از محتاط کاری های همیشگی برداشته و به کل تغییرات زیادی را توی دسکتاپش داده است. به طوری که حتی اگر کاربر نسخه ۲ اون هم بوده باشید توی اون گم و گیج می شوید چه برسد به اینکه کاربر تازه کار گنوم یا حتی لینوکس باشید و همین برای من جذاب و دوست داشتنی هستش…

مطمئنا گنوم ۳ اول راهش است و مثل انتشار KDE 4.0 در سال ۲۰۰۸ نواقصی خواهد داشت که به مرور و در طی نسخه های آتی مرتفع خواهد شد. ولی خوشحالم که از نظر زمانی تیم توسعه گنوم زمان مناسبی را برای انتشار در نظر گرفت و این وقفه ۶ ماهه و ۱ ساله برای انتشار Gnome 3 جدا از کاملتر شدن خود میزکار گنوم ۳ برای انتشار نهایی ٫ برای کل میزکارهای لینوکس مفید بوده است. همانطور که می دانید بخش اعظم کاربران لینوکس از KDE و Gnome استفاده می کنند و Gnome 3 زمانی منتشر شده که KDE به پایداری قابل قبولی رسیده و می توان به عنوان یک میزکار سفت و محکم برای کارهای روزانه بهش تکیه کرد و حالا که یکی از میزکارهای دنیای لینوکس وارد مرحله جدیدی شده در صورت هرگونه ناپایداری یا عدم وجود امکانات کاربردی یا شخصی سازی روی آن ٫ کاربران می توانند به میزکار دیگری که KDE باشه سویچ کنند و همین امر باعث می شود که ناپایداری چندانی در بخش میزکارهای لینوکس نداشته باشیم و کاربران تازه کاری که به لینوکس مهاجرت میکنند دلسرد به ویندوز بازنگردند.

در مورد گنوم ۳ فعلا نمی توانم نظر خاصی بدهم چون هنوز برای نظر دادن روی آن زود است و از طرفی هم کاربر همیشگی اون هیچ موقع نبوده ام. ولی همین رو می تونم بگم که به آینده اون کلا خوش بین هستم و مطمئنا انتشار Gnome 3 و زیر پا گذاشتن عادات قبلی و قدیمی میزکار های کلاسیک سیستم هایی مثل Windows را هم تحت تاثیر قرار خواهد داد و آنها را هم محکوم به تغییرات بنیادی خواهد کرد.

اگر هنوز میزکار Gnome 3 را ندیده اید و قبل از نصب می خواهید با امکانات آن آشنا شوید پیشنهاد می کنم این پست از وبلاگ Linux Review را ببینید که توسط دوست خوبم ساسان نوشته شده که خواندن آن حتی برای ویندوزی ها هم می تواند جالب باشد.

پی نوشت : اگر کاربر و هواخواه گنوم هستید می توانید با مراجعه به این لینک لوگوی حمایت از گنوم ۳ را در وبلاگ یا وب سایت خود قرار دهید.

شرکت ها و پنیاد های لینوکسی و اوپن سورس روز به روز تعدادشان در دنیا در حال زیاد شدن است و دلیل آن هم استقبال و اعتماد کاربران به این گونه سیستم عامل ها و نرم افزارها است. از جمله آنها و معروف ترین آنها بنیاد موزیلاست که بر روی توسعه مرورگر Firefox کار می کند همچنین شرکت Redhat که به صورت تجاری بر روی توزیع Redhat کار می کند و توزیع Fedora را پشتیبانی می کند و از همه مهمتر شرکتی که طی چند سال اخیر سر و صدای زیادی به پا کرده شرکت Canonical است که حامی و پشتیبان توزیع ubuntu و خانواده آن است.

اگر مطالب این وبلاگ را دنبال کرده باشید در مورد توزیع جدید Chakra زیاد خوانده اید. توزیعی که بر پایه توزیع قدرتمند Arch Linux ایجاد شده و به صورت کامل از میزکار و مجموعه نرم افزار KDE استفاده می کند. طی چند روز گذشته و از اواسط ماه مارچ در برلین-آلمان دفتر مرکزی بنیاد چاکرا (Chakra Foundation) به منظور تمرکز بیشتر بر روی توسعه این توزیع و گردهم آوردن توسعه دهندگان آن و همچنین اهداف تجاری که برای آن در آینده در نظر گرفته شده تاسیس شده و با محبوبیتی که از این توزیع لینوکس سراغ داریم پیشبینی می شود به زودی این بنیاد در کنار سایر شرکت ها و بنیاد های اوپن سورس و لینوکسی قرار بگیرد و نام آن را بیشتر بر سر زبان ها و خبرها بشنویم.

ولی خبر خوبی که می تواند داد تاسیس دفتر این بنیاد در ایران است ! طی چند روز گذشته در جلسات مجازی و آنلاین تیم توسعه چاکرا در کانال های IRC قرار بر این شده به منظور جذب توسعه دهندگان و برنامه نویسان در سراسر جهان برای توسعه هرچه بهتر این توزیع لینوکس در نقاط مختلف دنیا دفترهای کاری برای این منظور تاسیس شود. خوشحالم که این خبر را می دهم که بعد از دفتر مرکزی در برلین ٫ ایران دومین کشوری است که به عنوان اولین تیم بومی در پروژه چاکرا صاحب دفتر کاری و منسجم برای کاربران و توسعه دهندگان خود می شود.

طی جلسه روز ۲۲ مارچ که در کانال های IRC برگزار شد قرار بر این است که با سفر Phil Miler به ایران در ماه May ۲۰۱۱ پتانسیل ها و قابلیت های دفتر ایران را بسنجد و با توجه به فاکتورهای در نظر گرفته شده در جلسه ۲۲ مارچ ٫ دفتر ایران را در یکی از شهرهای تهران ٫ مشهد ٫ اصفهان یا جزیره کیش انتخاب کند. لازم به گفتن است که دفتر ایران بنیاد چاکرا اواخر سال ۲۰۱۱ یا اوائل ۲۰۱۲ همزمان با ۳ دفتر در نظر گرفته شده دیگر در کشور های ایتالیا ٫ اسپانیا و نروژ شروع به کار خواهند کرد.

تا آن زمان تیم فارسی پروژه چاکرا فرصت خواهد داشت تا از علاقه مندان و برنامه نویسان و توسعه دهندگان Qt ٫ KDE و Python دعوت به عمل آورد و بعد از مصاحبه از بین گزینه های موجود ٫ تیم توسعه دفتر ایران را که فعلا ۱۵ نفر در نظر گرفته شده انتخاب نماید. اگر شما هم از تمایل دارید از دست اندر کاران توزیع چاکرا باشید وب سایت فارسی پروژه چاکرا را دنبال کنید . طی چند روز آینده فراخوان آن در این وب سایت درج خواهد شد.

پی نوشت (اضافه شده در تاریخ ۱۴ فروردین ۹۰) : طی ۲ روز گذشته دوستان زیادی از طریق ایمیل و آیدنتیکا و توئیتر و IRC در مورد این پست از من سوال کردند. با عرض پوزش خدمت همه دوستان باید بگم که این پست دروغ ۱ آوریل/دروغ ۱۳ بود که فکر نمی کردم تا این حد واقعی جلوه کند

مدتی پیش با آرش برهمند از دست اندرکاران هفته نامه عصر ارتباط صحبت می کردم . در بین صحبت ها بحث کشیده شد به مطالب “تراوشات شبانه” و پیشنهاد داد برای شروع کار با عصر ارتباط این مطلب یعنی “تراوشات شبانه ; شرکت های تجاری یا جوامع کاربری” را بیشتر باز کنم و در قالب یک مقاله برای عصر ارتباط بنویسم. مطلبی که در ادامه می خوانید این هفته ۱۶ بهمن ۸۹ در عصر ارتباط چاپ شده و از این لینک می توانید به صورت آنلاین روی سایت عصر ارتباط هم آنرا بخوانید…

اختصاصی Zoom Out در عصر ارتباط :

طی چند ماه گذشته یا حتی چند سال گذشته بازار خرید و نقل و انتقالات شرکت‌های تجاری IT  داغ بوده است و این خریدها بیشتر به این صورت بوده که شرکت و کمپانی که از نظر وضعیت مالی و اعتباری در وضعیت بهتری نسبت به شرکت‌های زیر دست خود داشته‌اند، آنها را با مبالغی بالا برای به چنگ آوردن محصولات، اعتبار یا تکنولوژی ابداعی آنها خریده‌اند.

از بزرگ‌ترین خریدها طی چند سال گذشته می‌توان خرید سایت YouTube توسط گوگل یا Macromedia توسط Adobe دانست. بیشتر این خریدها معمولا بدون هیچ گونه تغییری در تیم فنی و پرسنل‌ها یا حتی مدیریت آنها صورت می‌گیرد و شرکت خریدار فقط و فقط به‌خاطر داشتن محصول موفق شرکت خریداری شده یا تکنولوژی ابداعی‌شان آنها را به مبلغی نسبتا بالا خریداری می‌کنند و آن شرکت را تحت عنوان نام خود به زیر مجموعه داشته‌های خود اضافه می‌کنند.

در این بین محصولات و شرکت‌های اوپن سورس هم از این مقوله مستثنی نیستند و دائما در حال خرید یکدیگرند. زمانی شرکت Sun محصولات اوپن سورسی مثل MySQL و OpenOffice و VirtualBox و… را خرید و به زیر مجموعه خود اضافه کرد و بر خلاف عقیده خیلی از فعالین این حوزه که این حرکت را یک حرکت تخریبی علیه این نرم‌افزارها نامیدند، این کار نه تنها اثر تخریبی نداشت بلکه به نفع آنها و روند توسعه آنها بود و توسعه نرم افزارهایی مثل VirtualBox را حتی بهبود بخشید.

خریدهای این چنینی مثل شرکت Sun که پایه و اساس آن بر روی نرم افزارهای اوپن سورس بنا شده بود و از این راه کسب درآمد می‌کردند یا شرکت Canonical که از ابتدا برای حمایت و پشتیبانی توزیع لینوکس Ubuntu تاسیس شد، می‌تواند به نفع اینگونه نرم افزارها و محصولات باشد و بتواند پشتوانه‌ای برای تسریع روند توسعه اینگونه نرم افزارها باشند.

ولی اخیرا با خرید شرکت‌های Sun و Novel (از پشتیبانان دنیای متن باز که هر کدام به نوعی در توسعه محصولات اوپن سورس نقش داشتند) توسط شرکت‌های Oracle و Attachmate ماهیت اینگونه نقل انتقالات عوض شده و بیشتر از اینکه مثل همیشه به نفع نرم‌افزارهای آزاد و متن باز بوده باشند بیشتر اثر تخریبی داشته و بیشتر از اینکه این خریدها به منظور به دست آوردن اعتبار و محصولات شرکت خریداری شده باشد، بیشتر قصد خارج کردن محصول رغیب شرکت خود از گردانه رقابت بوده است.

به عنوان مثال می‌توان به شرکت Oracle اشاره کرد که با خرید Sun Microsystems بیشتر از اینکه از اعتبار یا محصولات اوپن سورس آن شرکت استفاده کند دست به تخریب آنها زد و در اولین اقدام سیستم عامل OpenSolaris سان را از لیست محصولات خود خارج کرد و کاربران آن را به سمت استفاده از Solaris خود سوق داد و از آنجایی که یکی از بزرگ‌ترین محصولات اوراکل بانک اطلاعاتی‌اش است متوقف کردن توسعه MySQL مثل OpenSolaris چندان دور از انتظار نیست.

همچنین شرکت Novel شرکتی است که علیرغم کم لطفی‌هایی که با قراردادش با مایکروسافت در حق جامعه اوپن سورس کرد، همیشه از پرچم داران توسعه نرم‌افزارهای آزاد و اوپن سورس بوده و بعد از شرکت‌هایی مثل RedHat و IBM از جمله شرکت‌هایی بوده است که در توسعه کرنل Linux و همچنین توزیع اوپن سوزه سهم به سزایی داشته، توسط شرکت نه چندان نام آشنای Attachmate که هیچگونه فعالیتی در زمینه توسعه نرم‌افزارهای اوپن سورس و آزاد نداشته خریداری می‌شود. هرچند Attachmate بعد از خرید Novel اعلام می‌کند که دست از حمایت OpenSuse و دیگر فعالیت‌های سابق Novel بر نمی‌کشد ولی مراودات بین Attachmate و Microsoft هم نمی‌تواند باعث شود به این صحبت‌ها و قول و قرارها خوشبینانه نگاه کنیم.

ولی در این بین گزینه سومی هم پیدا می‌شود! در ۲ مورد قبل به این صورت بود که نرم‌افزارها تحت حمایت و پشتیبانی شرکت‌هایی هستند که از طریق پشتیبانی و ارایه خدمات به محصولات اوپن سورس کسب درآمد می‌کنند مثل شرکت Canonical و ارایه خدماتش برای توزیع لینوکس Ubuntu یا اینکه شرکت‌هایی که محصولات اوپن سورسی که رغیب محصولات تجاری خود هستند را با خرید آنها از دور رقابت خارج می‌کنند مثل Oracle. و این خریدن‌ها می توانند گریبان‌گیر مشتریان و کاربران مورد اول هم شود و شرکت‌های مورد دوم مثل اوراکل و امثال اوراکل آنها را به چنگ خود در آورند.

ولی شاید گزینه سوم بتواند تضمینی برای داشتن حاشیه امنیت برای کاربران محصولات اوپن‌سورس باشد و آن گزینه استفاده از محصولاتی است که توسط جوامع کاربری توسعه و ادامه داده می‌شوند.

توزیع‌های لینوکسی مثل Debian یا Arch Linux یا نرم افزارهای دفتری مثل Calligra یا مجموعه LibreOffice که اخیرا با خرید OpenOffice توسط Oracle از اوپن آفیس منشعب شده است. یا بانک اطلاعاتی Postger SQL که با خرید MySQL توسط اوراکل، توسعه‌دهندگان آن به شدت در حال توسعه و بهبود آن هستند و ۱۰ها یا صدها نرم‌افزار دیگری که به این صورت توسط شرکت‌های تجاری در حال توسعه هستند، معادل آنها در جوامع کاربری و ‌Community موجود است و می‌توان با اطمینان خاطر بیشتری از آنها استفاده کرد.

در این مقاله قصد ندارم به کسی خط بدهم که از نوع نرم افزاری استفاده کند و این را تحمیل کنم که از نرم‌افزاری استفاده کنید که تحت حمایت فلان شرکت است و این اطمینان را داشته باشید تا ابد مورد حمایت و پشتیبانی مالی و فنی قرار می‌گیرد، یا از نرم‌افزاری استفاده کنید که به صورت کاملا آزاد توسط جامعه کاربری و کسانی و کاربرانی مثل خود شما توسعه داده می شوند.

تمام قصدم بر این بود که استفاده از هرگونه از این نرم‌افزارهای اوپن سورس (در هر ۳ حالت) چه معایت و برترهایی را می‌تواند برای کاربر آن به همراه آورد.

انتخاب با شماست! هرچند استفاده از نرم افزارهای اوپن سورس در هر صورتی می‌تواند در بسط و گسترش آنها کمک کند و استفاده از نرم‌افزارهای مورد حمایت اینگونه شرکت‌ها به هر شکلی می‌تواند در توسعه آنها موثر باشد و در نهایت در هر صورت به نفع کاربر نهایی خواهد بود، ولی من (نویسنده مقاله) به عنوان یک کاربر عادی ترجیح می دهم از نرم‌افزاری استفاده کنم که بر پایه جامعه کاربری و Community وار توسعه داده می شود و بیشتر از اینکه به فکر منافع مالی یا افزایش تعداد کاربران خود باشند به فکر فلسفه آزاد بودن و تعهدات آن نرم‌افزار نسبت به کاربر و دادن حق انتخاب به کاربر خود باشد و نه هیچ چیز دیگر…

در مورد آرچ لینوکس در پست های قبلی همین وبلاگ و پادکست های رادیو لینوکس اف.ام توضیح داده ام و اگر مخاطب همیشگی من باشید به خوبی با آرچ آشنا هستید. بنابراین نیاز به توضیحات اولیه نیست. در این پست بیشتر سعی می کنم ۱۰ دلیلی که باعث می شود آرچ لینوکس را به یک دوست در تعطیلات آخر سال معرفی کنیم ٫ شرح دهم. حالا چرا تعطیلات آخر سال؟ به خاطر اینکه تعطیلات کریسمس در راه است و دوستانی که در خارج از ایران هستند ۵ روز پی در پی را برای نصب و کانفیگ آرچ فرصت دارند (معمولا این مقدار تعطیلات پی در پی را همیشه برای سر و کله زدن با یک گنو/ لینوکس نداریم) و همچنین کمی زودتر برای دوستان داخل ایران که در تعطیلات آخر سال و عید نوروز برای آنها هم کاربردی خواهد یود.( البته این روزها با تعطیلی های شهرهای بزرگ در ایران به بهانه آلودگی هوا هر روز شده تعطیلات عید نوروز )

۱) مورد اول باید به اصل راهبردی آرچ یعنی Arch Way اشاره کرد. اصلی که می توانید جزئیات آنرا در این صفحه از ویکی Arch Linux مطالعه کنید. اصلی که بر پایه “سادگی” و “کاربر محور یودن” بنا شده است. این موضوع را با کاربر پسند بودن و User-Friendly بودن اشتباه نگیرید. منظور از کاربر محور بودن این است که در آرچ لینوکس هر آنچه را که کاربر تمایل دارد نصب می کند و از آن استفاده می کند و مثل سایر توزیع های دیگر مثل اوبونتو یا فدورا به صورت پیشفرض نرم افزار یا پکیجی به صورت از قبل نصب شده و آماده برای استفاده به کاربر تحمیل نمی شود. شاید این اصل کمی کار را برای کاربر تازه کار سخت و در بعضی موارد وحشت آور نشان داده شود ولی بر طبق این فلسفه کاربر می داند هرآنچه را که خواسته نصب کرده و از نصب بسته ها و پکیج ها و تنظیمات غیر لازم جلوگیری می کند و به اصطلاح سیستم را خودش ساخته است.

۲) آرچ را برای یکبار نصب کنید و تمام ! بر خلاف توزیع های مختلف لینوکس مثل ubuntu یا OpenSuse که شما برای استفاده از نسخه های جدید باید سی‌دی آخرین نسخه آنرا دانلود کنید و نصب کنید ٫ کاربر می تواند با آپدیت کردن روزانه آرچ لینوکس و به روز نگه داشتن همیشگی پکیج ها و نرم افزارها ٫ همیشه آخرین نسخه آرچ لینوکس را داشته باشید. ما در آرچ لینوکس چیزی به معنای نسخه جدید و انتشار جدید به صورت یک CD یا DVD به شکلی که در توزیع های دیگر (که معمولا انتشارهای ۶ ماهه است ) نداریم و کاربر می تواند با نصب سی دی آرچ (نسخه منتشر شده در ۵ سال پیش یا نسخه ۵ ماه پیش فرقی نمی کند) و یک فول آپدیت به آخرین نسخه آرچ لینوکس (اصطلاحا) دست پیدا کند. به این قابلیت آرچ لینوکس اصطلاحا Rolling Release می گویند که یا این قابلیت کاربر همیشه به روز خواهد بود.

۳) اگر نگرانی شما تنها و تنها امنیت سیستم تان است آرچ لینوکس بهترین گزینه است ! آرچ لینوکس جدا از اینکه یک “گنو/لینوکس” است و لینوکس همیشه از نظر امنیت و ایمن بودن در برابر ویروس ها و بدافزار ها زبانزد همه در این امر بوده ٫ ولی اگر باگی یا حفره ای در کرنل لینوکس شناسایی شود به واسطه Rolling Release بودن و در دسترس بودن آخرین نسخه ها و پچ ها در مخازن آنلاین نرم افزاری یکی از ایمن ترین گنو/لینوکس هاست.

۴) اگر تا به اینجای این پست راغب شده اید که آرچ لینوکس را نصب کنید ولی نرم افزارهای کاربردی شما بر روی ویندوز این اجازه را به شما نمی دهند می توانید از wine استفاده کنید. Wine یک شبیه ساز ویندوز روی لینوکس است که می توانید نرم افزارهای تحت ویندوز را روی آرچ لینوکس یا هر گنو/لینوکس دیگری نصب کنید. در پروژه Wine اکثر غریب به اتقاق نرم افزار های تحت ویندوز پشتیبانی می شوند. از قبیل Photoshop یا Microsoft Office یا حتی بازی هایی مثل Call of Duty . ولی اگر می خواهید لیست نرم افزارهای پشتیبانی شده و تست شده بر روی Wine را مرور کنید پیشنهاد می کنم سری به اینجا بزنید و قبل از نصب آرچ و پاک کردن ویندوزتان (:D) نرم افزار خود را در آن لیست پیدا کنید و حتی اگر نرم افزارهای کاربردی شما در آن نیست یا به خوبی کار نمی کند با گزارش آن به تیم توسعه Wine آنها را در این راه یاری کنید

۵) ما در فلسفه نرم افزارهای آزاد استفاده از هر نرم افزار انحصاری و غیر آزاد را منع می کنیم ! سعی کنید با مهاجرت به گنو/لینوکس حتی الامکان استفاده از نرم افزارهای کدبسته را کنار بگذارید و معادل آزاد آنها را استفاده کنید. مطمئن باشید در ۹۰ درصد مواقع برای نرم افزارهای انحصاری معادل آزاد وجود دارد و مطمئن باشید در مخازن آنلاین Arch یا در مخازن کاربری AUR با میزبانی بیش از ۳۰ هزار پکیج نرم افزاری ٫ تمامی این نرم افزارهای آزاد و مورد نیاز شما موجود می باشد.

۶) اگر شما کسی هستید که آرچ لینوکس را به دوستاتان معرفی می کنید بگذارید خودش آنرا نصب کند. هرچند اگر مطمئن هستید بعضی از پکیج های حیاتی را remove می کند یا عملیات نصب و پیکربندی را به صورت ناقص انجام می دهند یا ممکن است به اصطلاح سرهم‌بندی کنند ولی بگذارید این کار را انجام دهند. از نقاط قوت pacman (مدیر بسته آرچ لینوکس) این است که اگر بسته ی حیاتی را که سیستم به آن نیاز دارد را به اشتباه پاک کند با کاربر هشدار می دهد. به دوست خود این اجازه را بدهید که همه کارهای نصب و پیکربندی را خودش انجام دهد. بگذارید مَرد شود (:D)

۷) اکثر توزیع های لینوکس مثل Debian و ubuntu پکیج هایی که در خود دارند همان سورس اصلی و خالص نرم افزارهای دیگر نیستند و معمولا سورس ها را patch می کنند و این پچ ها در بعضی اوقات در کارایی آن نرم افزار یا در کارایی کل سیستم تاثیر منفی می گذارد. (نمونه ی بارز آن مشکل اوبونتو ۱۰.۱۰ در سیستم های Multi Keyboard Layout) . ولی آرچ لینوکس دقیقا همان سورس هایی را در سیستم خود استفاده می کنند که توسط خود توسعه دهندگان نرم افزارها نوشته می شود بدون هیچ تغییر یا patch. که این امر باعث پایداری بیشتر سیستم می شود. این موضوع اینقدر برای توسعه دهندگان آرچ مهم است که به کرات در فروم پشتیبانی آرچ لینوکس شعار More Sources, Less Patches دیده می شود.

۸) وضعیت پشتیبانی از درایورهای سخت افزاری دیگر مثل سابق نیست و کاربر می تواند در هر توزیع لینوکسی از حداکثر قدرت سخت افزاری خود استفاده کنند. بیشتر شرکت های معتبر مثل nvidia و ATI و HP برای محصولات خود درایور لینوکسی را منتشر می کنند. حتی اگر شرکتی این کار را انجام ندهد درایورهای آزاد و اوپن سورس آنها نوشته شده است ! مثل درایور آزاد کارت های گرافیکی ATI یا حتی کارت های گرافیکی nvidia که ماژول آن بر روی کرنل لینوکس موجود است که بعد از نصب هر گنو/لینوکسی احتیاج به نصب هیچ درایوری نیست.

۹) از همه مهمتر استفاده از آرچ یا هر گنو/لینوکس دیگری به واسطه استفاده از نرم افزارهای آزاد و اوپن سورس ٫ دیگر احتیاجی به عملیات Activation یا وارد کردن شماره سریال یا در کل دزدی(!) نرم افزار نیست…

۱۰) آرچ لینوکس سریعتر از هر سیستم عاملی مثل ویندوز یا گنو/لینوکس دیگری بر روی کامپیوتر شما اجرا می شود ! با استناد به Arch Way و عدم نصب سرویس ها و پکیج های غیر ضروری و عدم لود آنها در پروسه بوت و در حین کار با سیستم شما به مراتب سرعت بیشتری نسبت به ویندوز یا گنو لینوکس های دیگر خواهید داشت. این امر زمانی مشهود است که شما از یک سیستم قدیمی با قدرت سخت افزاری پایین استفاده می کنید. همچنین وجود میزکارهای مختلف با احتیاج به قدرت های سخت افزاری متفاوت نسبت به ویندوز ٫ کاربر را بیش از پیش به استفاده از آرچ لینوکس بر روی هر سیستم سخت افزاری (چه قوی ٫ چه ضعیف) ترغیب می کند.

این ها ۱۰ موردی بود که می شد به عنوان دلیل برای استفاده از آرچ لینوکس به کاربر معرفی کرد. شاید شما هم ۱۰۱۰ دلیل برای استفاده از ویندوز یا توزیع های گنو/لینوکس دیگر بیاورید. دلیل نوشتن این پست من برای اثبات برتری آرچ لینوکس (یا هر گنو/لینوکس دیگری) نسبت به ویندوز نیست تنها هدف من این است که کاربران بتوانند لینوکس را به عنوان سیستم عاملی در حد و حدود ویندوز (حتی شاید بالاتر ) باور کنند و برای یکبار هم که شده آنرا امتحان کنند و برای بالا بردن تجربیات‌شان در یکی از این تعطیلات با آن سر و کله بزنند .

چند روز پیش داشتم به آمار گروه کاربران لینوکس اصفهان نگاه می کردم و با کمی بالا و پایین کردن صفحات شخصی توی سایت اصفهان لاگ دیدم اکثر قریب به اتفاق اعضا از Debian و توزیع های بر پایه اون مثل ubuntu و LinuxMint استفاده می کنند و تعداد خیلی کمی از توزیع های دیگر مثل فدورا و اوپن زوزه و… استفاده می کنند و حتی طبق این آمار تعداد کاربران non-debain based به زور به تعداد انگشتان دست می رسید ! البته این آمار گیری فقط شامل اعضایی است که صفحه پروفایلشان کامل کردند و شامل کسانی که خارج از این لیست هستند یا صفحه خودشان را کامل نکردند ٫ نیست !

۲ شنبه هفته آینده ۲۰ اردیبهشت بنده سمیناری خواهم داشت با موضوع معرفی توزیع آرچ لینوکس و دیستروهای بر پایه آن و اینکه آیا وقعا کاربران به خواست خود به سمت توزیع های بر پایه Debian می روند ؟ یا به خاطر آن که از همان اول توزیع های دبیان بیس بهشون معرفی شده و سی.دی آن به دستشان داده شده ٫ توزبع خودشان را انتخاب کرده اند ؟

شاید در دنیای نرم افزارهای آزاد و اوپن سورس که یکی از اصول آن آزادی در حق انتخاب است ٫ اینچنین بحثی برای نگاه کردن به توزیع های دیگر به دور از تعصب و جنگ های داخلی نیاز باشد ! پس اگر به این چنین موضوعاتی علاقه مند هستید پیشنهاد می کنم در جلسه آینده اصفهان لاگ با من همراه باشید…

————————–

۲ شنبه ۲۰ اردیبهشت ۸۸ ساعت ۵ بعدازظهر

اصفهان ٫ خیابان باغ گلدسته ٫ کتابخانه مرکزی شهرداری اصفهان ٫ طبقه منهای ۲ ٫ سالن آموزش

موضوع سمینار : چشم ها را باید شست ٫ جور دیگر باید دید (مروری بر توزیع آرچ لینوکس و دیستروهای بر پایه ی آن)